Featured Video Play Icon

Regiogenote zit middenin Turkse staatsgreep

LEIDEN – Het nieuws over de mislukte militaire staatsgreep vrijdagavond in Turkije die aan 194 Turken het leven kostte, deed de wereld opschrikken uit de collectieve rouw over de aanslag in Nice. Maar Durmuş Doğan, eigenaar van het Leidse reisbureau Aktie Reizen, blijft er kalm onder: “Zodra de stabiliteit in Turkije weer terugkeert, wordt alles gewoon weer rustig.”

‘Ik heb nog nooit zoiets meegemaakt’

Semiha, een Nederlandse regiogenote van Turkse afkomst, zit momenteel in Turkije. Ze bezoekt samen met haar gezin haar schoonouders in Sivas in Centraal-Anatolië, niet ver van de hoofdstad Ankara. Ze was pas nèt aangekomen, toen de onrust begon. “Er hing een grimmige sfeer omdat er geen duidelijkheid was over wat er gebeurde. Op TV was niets te zien. We dachten eerst aan een bom op de bruggen bij Istanbul. Daarna werd het langzaamaan duidelijk.”

Ze schrokken ontzettend, naar eigen zeggen brak het zweet hun uit. Een paar familieleden bleven heel rustig en hadden vertrouwen dat het goed zou komen. Ondanks het straatverbod zijn ze toch naar buiten gegaan, om te kijken wat er aan de hand was. Er volgden spannende uren voor Semiha en haar familie. Nu, een dag later, is het nog steeds onrustig op straat wanneer ze naar buiten kijkt.

Semiha vertelt: “Er staan nog steeds mensen buiten met vlaggen. Er wordt toeterend door de stad gereden, de moskeeën luiden de hele dag door de Ezam, de oproep tot gebed. In winkels klinkt het volkslied en kinderen zingen: ‘De vlag kan niet worden neergehaald en de Ezan zal niet sussen’.” Semiha is nog niet bijgekomen van de gebeurtenissen. “Ik ben echt verbijsterd. Ik kom hier na een reis van een week en nog geen half uur later bevind ik me middenin een poging tot een staatsgreep. Overal waar we de dagen ervoor langs zijn gekomen, is nu beschoten.”

Maar Semiha is niet alleen verbijsterd, ze is ook strijdbaar. “Ik voel me aan de ene kant bang, en aan de andere kant ook heel sterk. Dat wij als ‘volk’ een staatsgreep hebben voorkomen door als vaderlandslievenden de straat op te gaan ondanks het verbod. Ik heb nog nooit zoiets meegemaakt. Zoiets zie je niet snel in Nederland. Ik kan me nu voorstellen hoe het is wanneer ergens de pleuris uitbreekt. En dan valt het hier in Sivas nog wel mee..! Die eenheden die in Ankara en Istanbul elkaar hebben bevochten, zijn de degenen die ons zouden moeten beschermen tegen terroristische aanslagen. Nu proberen ze elkaar dood te schieten. Bizar en eng.”

‘Niemand lijkt even te weten wat te doen’

Het Ministerie van Buitenlandse Zaken adviseert om alleen naar Istanbul en Ankara te reizen wanneer je écht moet en vele vluchten naar Turkije werden geannuleerd. Redelijk onhandig in deze tijd van vakantie en familiebezoek. Durmuş Doğan is geboren en getogen in Istanbul en woont al jaren in Nederland. Hij is eigenaar van reisbureau Aktie Reizen in de Hooglandsekerksteeg vernam het nieuws over de coup vrijdagavond op TV. “Militairen op onverwachte plekken. Ik dacht meteen aan een staatsgreep. Ik heb het in 1980 zelf meegemaakt.” Durmuş geeft aan dat hij het niet drukker heeft dan normaal gesproken in deze vakantietijd. “Er wordt wel veel gebeld. Mensen willen weten of hun vluchten wel gaan. Veel vluchten zijn geannuleerd. Er zijn veel ongeruste mensen. Niemand lijkt even te weten wat te doen.”

De deur van het reisbureau staat open, en er loopt een jonge vader met zijn zoontje langs. Het kind blijft staan, kijkt naar de posters van mooie stranden. Dan zegt zijn vader: “We moeten niet naar Turkije gaan.” Durmuş zucht. “Istanbul en Ankara liggen ver van kustplaatsen zoals Antalya af. Maar het maakt niet uit voor mensen waar het gebeurt, want het is Turkije.” Durmuş maakt zich niet al te veel zorgen. “Ik denk dat vanaf zondag alle vluchten wel weer gaan. Waarschijnlijk wordt er extra gevlogen, omdat alle passagiers van de geannuleerde vluchten nog hier zijn. Zodra de stabiliteit in Turkije weer terugkeert, wordt alles gewoon weer rustig.”

Turkse reacties van het thuisfront

Ook bij de Turken in Nederland zelf kwam het nieuws over de staatsgreep hard aan. Yavuz Selim, een jonge cameraman met Turkse wortels, heeft binnenkort familiebezoek in Turkije in de agenda staan en moest vrijdagavond twee keer knipperen toen hij TV zat te kijken. “Wat me vooral opviel, is dat de berichtgeving van de staatstelevisie pro-Erdoğan is en dat de andere zenders neutraal bleven. Ik ben een niet-Erdoğanstemmer en ik vind het jammer dat de poging niet gelukt is. Ik vond het een goede actie van het leger om de president van zijn plek te stoten. Ik hoop dat het volk nu beter doorkrijgt dat ze hem maar beter niet kunnen vertrouwen. Helaas zijn veel mensen al verblind door de berichtgeving in de media. Daardoor is er destijds zo massaal op hem gestemd.”
Anya van Hees-Camurlu, een Katwijkse met een Turkse achtergrond, is een volledig andere mening toegedaan. “Voor democratie! Tegen een staatsgreep!” zegt ze ferm. “Gedrag van een president hoeft niet te leiden tot een staatsgreep. Dat gevecht moet democratisch worden aangegaan. Het volk heeft dat duidelijk gemaakt, maar ook de oppositiepartijen. En zo hoort het te zijn.”

Turkije2

Foto’s: Semiha 

reacties